HİKÂYEM

PENDİK’TEN PENDİK’E

Pendik’te başlayıp yine Pendik’te biten on iki bölüm. Kendi anlatımımla.

12 bölüm · yaklaşık 8 dakikalık okuma

Lokman İn, takım elbiseyle, siyah beyaz portre
011988 · Pendik

Kaynarca

1988’de Pendik’te doğdum. Ailem aslen Gümüşhane Şiranlı.

Doksanlı yıllarda Kaynarca’da, bir gecekondu mahallesinde büyüdüm.

Babam eski bir inşaat kalfasıydı. Sonra kendi minibüsünü aldı; uzun yıllar Gebze–Harem hattında çalıştırdı.

Namık Kemal İlköğretim’i bitirdiğimde okul seçecek pek seçeneğim yoktu. Elim işe yatkındı. Babam beni Pendik Endüstri Meslek Lisesi’ne, elektrik bölümüne yazdırdı.

02Meslek lisesi, üniversite

Pano

Meslek lisesinden elektrikçi olarak çıktım. İklimlendirme sistemlerinin kumanda panolarını yapıyor, otomasyon sistemleri kuruyordum.

Sonra Antalya’ya, Akdeniz Üniversitesi’ne, elektrik-elektronik mühendisliği okumaya gittim. Derslerde anlatılanların çoğunu ben zaten her gün kendi elimle yapıyordum. Elektriği iyi biliyordum; çoğu zaman derste gösterilenin daha iyisini biliyordum.

Okulu bıraktım, İstanbul’a döndüm. Bir elektrik firmasında formen olarak çalışmaya başladım.

03Formenlik yılları

376

Bir elektrik firmasında formendim. Bir akşam müdürlerle yemeğe çıktık; dönüşte beni E-5’in kenarında, Cevizli’de indirdiler. Minibüse binip Kaynarca’ya geçecektim. Elimi cebime attım.

Param yoktu.

Bir yerde düşürmüşüm. Müdürleri arayıp yol parası isteyemedim. Parasız bir minibüse binmeye de yüzüm tutmadı. Utandım. Kaynarca’ya kadar yürümeyi kafama koydum ve yürümeye başladım.

Babamın minibüsü o hatta çalışıyordu, birkaç akrabam da şoförlük yapıyordu. Ama ben daha direksiyona geçmemiştim; hiçbirinin şoförünü tanımıyordum. Gebze ile Harem arası altmış kilometreydi ve o hatta 376 minibüs vardı. Bizimkinin tam o saatte, tam oradan geçmesi 376’da bir ihtimaldi.

Yine de arkadan bir minibüs sesi geldi mi dönüp bakıyordum.

Yine döndüm.

Cevizli’deki hastanenin oralarda bir kez daha döndüm.

Bizimkiydi.

Bindim, Kaynarca’ya kadar geldik. İnerken şoför bana para uzattı. Üç gündür minibüsün yevmiyesini babama ulaştıramamış, fırsat olmamış.

“Bunu babana verirsin,” dedi.

Üç günlük yevmiyeydi. Benim iki aylık maaşım kadar.

Yarım saat önce minibüse verecek param yoktu. İndiğimde iki aylık maaşım cebimdeydi.

O gün şuna kanaat getirdim: Para, çok hızlı kazanılabilen ve çok hızlı kaybedilen bir şey. Bu yüzden hiçbir işimi merkezine para kazanmayı koyarak kurmadım. Başarmak için, fark yaratabilmek için, insan hayatına dokunabilmek için kurdum.

376Gebze–Harem hattındaki minibüs sayısı
042006 – 2011

Direksiyon

2006’nın sonunda formenliği bıraktım, babamın direksiyonuna geçtim. 2011’e kadar Gebze–Harem hattında minibüs kullandım.

Dışarıdan bakınca ticari hayatımdan giden beş yıl gibi görünür. Ama insanı orada tanıdım. Her gün yüzlerce insan biniyordu; her durakta hızlı bir karar vermek gerekiyordu. Konuşmayı, dinlemeyi, karşımdakini okumayı o direksiyonda öğrendim.

Minibüs bana en çok insanı öğretti.

052011

Mayıs 2011

Ama direksiyonun ticarette beni bir yere götürmeyeceğini de biliyordum. Kendimi yeni yeni tanıyordum; kanımın hızlı aktığı yıllardı. Daha fazlasını yapabilecek kapasitem vardı. Direksiyonda kalırsam onu köreltecektim.

2011’in mayısında minibüsü sattım.

Askerliğim gelmişti. İzmir’de, Narlıdere’de, Ege Ordu Komutanlığı’nda yaptım.

Döndüğümde babamla oturup bir karar verdik. O yıllarca inşaatta kalfalık yapmıştı; ben işin ticari tarafını görüyordum. Onun ustalığını benim ticaretimle birleştirdik ve Pendik’te bir inşaat firması kurduk.

062012

Kat karşılığı

Firmayı 2012’de kurduk. Aynı çatının altına bir de emlak ofisi açtım. İnşaatla emlak birbirine bağlı işlerdi; ikisini aynı masadan yönettim. Benim dışımda sekiz danışman çalışıyordu. Alımda, satımda, kiralamada hızlıydık. Kısa sürede bölgede adı bilinen bir firma olduk.

O yıllarda evlendim; iki çocuğumuz oldu.

İlk binamızı büyüdüğüm mahallede, Kaynarca’da yaptık. Bir komşumuzun arsasında, kat karşılığı.

07Kaynarca, doksanlar

Armut

Mahallede onunki gibi bir armut ağacı yoktu.

Doksanlarda Kaynarca bir gecekondu mahallesiydi. O yılları bilenler bilir; herkesin bir bahçesi, her bahçede elma, armut, şeftali vardı. Bizim evin hemen yanında, tek başına yaşayan bir kadının büyük bir bahçesi vardı. O armut onun bahçesindeydi.

Biz çocuktuk, bahçesine dalardık. Kovalardı. Kimseye bir armut vermezdi. Armutlar dalında çürürdü, yere düşer orada çürürdü. Bahçesine Allah’ın kulu bir çocuğu sokmazdı. Topumuz bahçesine kaçtı mı geri vermezdi; keserdi.

Yıllar geçti. Mahalle imar gördü, parsellendi; binalar yükseldi.

Topumuzu kestiği, armudunu kimseye vermediği o bahçenin yerinde bugün bir çocuk parkı var. Sabahtan akşama kadar çocuklar orada oynuyor.

Bunu hayatım boyunca unutmadım. Saklanan armut dalında çürüyor; bildiğini saklamak da öyle. Belki de bu yüzden Academy’de bildiğimiz her şeyi öğretiyoruz.

082018

En kötü ihtimal

2018 yazında kur bir anda fırladı, arkasından banka faizleri. İnşaat da emlak da neredeyse durdu; alan da satan da yoktu.

Oturduk, düşündük. Boş durmak bize göre değildi. Çalışmayı seviyorduk; bir işle uğraşmak, insanların içinde olmak istiyorduk.

Arabaları da seviyorduk. Çocukluğumuz arabaların içinde geçmişti; babam yıllarca o direksiyondaydı, ben de beş yıl aynı yerde oturmuştum. “Bir oto yıkama açalım,” dedik. “En kötü ihtimalle kendi arabalarımızı yıkarız.”

Yer aramaya başladım. Kartal’da bir sitenin otoparkında devren verilen bir oto yıkama buldum. Kurulmuş ama doğru dürüst çalıştırılmamıştı; aslında hiç açılmamıştı bile.

Bowax orada, o otoparkta kuruldu.

092019 · Kartal

Geceler

İlk günlerde otoparkta yalnızca ikimiz vardık: babam ve ben. Ben arabayı yıkıyordum, babam içini temizliyordu. Günde birkaç araba geliyordu.

Orada bir oto yıkama olduğunu bilsinler diye sitenin kapılarına ilan bıraktık, mahalleye el ilanı dağıttık. İlanla gelene indirim yaptık. Yıkama yavaş yavaş hareketlendi.

Sonra müşteriler sormaya başladı: “Pasta cila yapıyor musunuz? Detaylı temizlik var mı?” Soran çoğalınca o iş için usta aldık. Daha doğrusu, “ustayız” diyenleri aldık. İşi doğru yapamadılar.

Elektrikten gelen bir teknik altyapım vardı, arabanın içinde geçmiş yıllarım vardı. İşe kendim girdim.

Gün sabah dokuzda başlıyordu. Akşam yediye, sekize kadar ekiple araba yıkıyorduk. Onlar eve gidiyordu, ben kalıyordum. Kendi arabamı, olmadı bir arkadaşımın arabasını içeri alıyordum. Ürünleri deniyordum, boyayı deniyordum, koltuk yıkamayı deniyordum. Neyi yapınca ne olduğunu tek tek görüyordum. Sabah dörde, beşe kadar.

Sonra yıkamada birkaç saat uyuyordum. Ekip geldiğinde kalkıp yeniden araba yıkıyordum.

Pasta cilayı da, seramik kaplamayı da, detaylı temizliği de böyle öğrendim: çok deneyerek, çok yanılarak. En çok da hata yaparak.

Bugün öğrettiğim her şeyin altında o gecelerde yaptığım hatalar ve onlara bulduğum çözümler var. Beni bu işte kıymetli kılan da o.

Bence işin asıl başlangıç noktası o gecelerdi.

04.00Gece denemelerinin bittiği saat
102020

Teras

Uygulama işleri tam hızlanıyordu ki pandemi geldi. Her şey kapandı. Biz de eve kapandık.

O güne kadar her gün birbirine benziyordu. Sabahtan akşama araba yıkıyorduk. Akşam yorgun yatıyorduk, sabah aynı tempo yeniden başlıyordu. Durup düşünmeye vakit yoktu; proje yapmaya hiç yoktu.

Kapanmalarla ilk kez durduk.

Evde bir terasım vardı. Terasta bir tahta, bir de çay.

Geriye baktım. İnşaat, elektrik, arabacılık, ticaret, yıllarca insanların içinde olmak. Hepsini yan yana koyunca ortaya bir oto yıkamadan çok daha büyük bir şey çıkıyordu.

Bowax’ın yol haritasını orada çizmeye başladık. Bir akademi, bir franchise sistemi, dijital bir altyapı, işin baştan sona nasıl işleyeceği. Bugünkü Bowax’ı o terasta önce hayal ettik, sonra yazdık, sonra tasarladık.

O günleri hiç unutmam.

O zaman şer gibi görünüyordu; hayırmış. Bunu sonradan anladık. Belki o kapanmalar olmasa Bowax bugünkü yerine gelmezdi.

11Bir mağazada

PPF Kasko

Pasta cila, detaylı temizlik derken birkaç müşteri PPF kaplama istedi. PPF’le böyle tanıştım. Bana çok mantıklı geldi. O zamanlar bugünkü kadar bilinmiyordu; en azından benim çevremde bilen yoktu.

Araştırdıkça gördüm: bu işi yapan, iyi yapan, sahada yerini almış yerler vardı. Bowax’ı bu alana güçlü bir şekilde sokmam gerekiyordu. Bir proje arıyordum.

Herkes ürünü, fiyatı, işçiliği konuşuyordu. Ben insanların hayatına dokunacak bir şey istiyordum.

Bir gün eşimle bir teknoloji mağazasına gittik; robot süpürge alacaktık. Model belliydi. Görevli süpürgeyi getirdi, kasaya gitmeden önce sordu:

“Ürününüze kullanıcı hatalarına karşı bir kasko yaptırmak ister misiniz? Düşerse, kırılırsa diye.”

Bu soruyu daha önce defalarca duymuştum. Hiç bu gözle bakmamıştım. Ama o günlerde aklım hep PPF’teydi.

Ampul orada yandı.

Eşim yüzümden bir şey olduğunu anladı. Görevliye teşekkür ettik, istemedik. Ama ben o mağazadan PPF Kasko fikriyle çıktım.

Herkes filme garanti veriyordu, işçiliğe garanti veriyordu. Ama aracı kullanan kişinin bir hatasıyla kaplama zarar gördüğünde kimsenin bir çözümü yoktu. Fikri ete kemiğe büründürdüm; süresini, kapsamını, nasıl işleyeceğini tek tek kurdum.

Birkaç Reels çektim. Sonra birkaç YouTuber’la videolar çektik, süreci anlattım. Fikir insanlara çok geçti. Bowax orada ivme kazandı.

Binlerce araç kapladık, gece gündüz. Yetmiş iki saatte iki saat uyuduğum günleri çok iyi hatırlıyorum. Ekiple birlikte hep o tempodaydık.

Bugün beni televizyonda görenlerin bir kısmı, bu işe damdan düşer gibi geldiğimi sanıyor. O günleri görmediler.

72 / 2Yetmiş iki saatte uyuduğum saat: iki
12Academy

Mektepli

Uygulamaya geçip usta aldıkça bir şey fark ettim: Bu sektördeki ustaların çoğu alaylıydı. Kim bir öncekinden ne gördüyse öyle devam etmişti. Ne teori vardı, ne teknik altyapı, ne araştırma.

Oysa teknoloji ilerliyordu. Araçlar değişiyordu, boyaların teknolojisi değişiyordu, koruma yöntemleri değişiyordu. Ustalar ise hep ilk öğrendikleri yöntemle gitmeye çalışıyordu.

İşe aldığım ustalara işin tekniğini, arka planını, ayrıntısını öğretmeye başladım.

İşimiz büyüyordu. Personel arıyordum, bulamıyordum. Sektörde kiminle konuşsam aynı şeyi söylüyordu: herkesin böyle birine ihtiyacı vardı.

“Bu işin eğitimini versek ilgi görür,” dedik. Sektörde büyük bir açık vardı; bu milletin de arabaya ayrı bir bağı, bir sevgisi var. Niyetimiz basitti: alaylı değil, mektepli yetiştirelim, kendi personel açığımızı da böyle kapatalım.

Eğitim vereceğimizi sosyal medyadan duyurduk. Önce birkaç kişi geldi. Onların eğitimlerini çekmeye başladık. Sonra birden üç oldu, üçten beş, beşten on, ondan yirmi.

Konu çığırından çıktı. Bowax Academy yalnız bizim personel yetiştirdiğimiz bir yer olmaktan çıktı; iş yeri açmak isteyen, işine yeni bir bölüm eklemek isteyen herkesin uğrak noktası oldu. Kulaktan kulağa, sosyal medyada yayıldı.

Bir süre sonra eğitim, uygulama noktamızın içine sığmamaya başladı. 2024’ün başında Gebze’deki Academy binasına geçtik.

Bugün Bowax Academy’nin 3.200’ü aşkın öğrencisi var; Türkiye dışında on yediyi aşkın ülkeden insanlar geldi. Pendik Borsa İstanbul Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi’nin motorlu araçlar bölümünde Bowax Academy için bir eğitim alanı açıldı.

Yıllar önce ben de tam karşısındaki okuldan, Pendik Endüstri Meslek Lisesi’nden mezun olmuştum.

Bu, benim için çok gurur verici.

Ana sayfaKimdir, yıl yıl, basınGeri dön İletişimRöportaj, konuşma ve iş birliğilokman.in@bowax.com.tr